(HQ Online)- Tình trạng vi phạm đạo đức, lệch lạc lối sống trong học sinh, sinh viên (HS,SV) có xu hướng ngày càng tăng. Bạo lực học đường xảy ra ở nhiều nơi, ở mọi cấp học... Thực tế này dấy lên lo ngại về những nguy cơ tiềm ẩn sau sự xuống cấp đạo đức của một bộ phận HS, SV hiện nay.
 Hiện tượng mất đoàn kết, đánh lộn nhau không chỉ xảy ra đối với học sinh nam mà đã xuất hiện ở cả học sinh nữ. Ảnh minh họa, nguồn internet. Thực trạng đáng lo Phát biểu tại Hội thảo Công tác giáo dục đạo đức, lối sống cho HS, SV do Bộ GD-ĐT tổ chức ngày 11-4-2014, đại diện Sở GD-ĐT Hà Nội cho biết: Trong các nhà trường, hiện tượng chia bè phái, gây mất đoàn kết, đánh lộn nhau không chỉ xảy ra đối với học sinh nam mà trong những năm gần đây đã xuất hiện ngày càng nhiều ở cả học sinh nữ, nhiều vụ việc đã sử dụng cả hung khí. Nhiều vụ xảy ra không chỉ đơn thuần là cá nhân với nhau mà xuất hiện, hình thành phe cánh, nhóm trong lớp, trong trường có khi lôi kéo cả thanh niên bên ngoài nhà trường. "Bên cạnh đó, một bộ phận học sinh còn ăn chơi đua đòi, sử dụng phương tiện theo mốt, thường xuyên trốn học, vi phạm trật tự an toàn giao thông, phạm tội. Quan hệ nam- nữ ở tuổi học trò hiện nay có xu hướng gia tăng. Trong thi cử, tuy đã có quy chế nhưng học sinh thực hiện chưa nghiêm, tình trạng quay cóp dưới nhiều hình thức vẫn còn. Học sinh bị lôi kéo, dụ dỗ tham gia vào hút, chích ma túy và các chất gây nghiện khác ảnh hưởng không nhỏ đến việc quản lý của các nhà trường", vị đại diện này cho biết. Theo đại diện của Khoa Lý luận chính trị- Giáo dục công dân- ĐH Sư phạm Hà Nội, theo một nghiên cứu của Viện Nghiên cứu giáo dục (Trường ĐHSP TP.HCM) cho thấy, trong tổng số 200 sinh viên các Trường ĐHSP TP.HCM, ĐH Kinh tế, ĐH Bách Khoa… được hỏi về biểu hiện đạo đức của sinh viên, đánh giá mức độ hành vi đạo đức của bản thân, tự đánh giá hạnh kiểm… có 41% cho rằng đạo đức sinh viên hiện nay đang ở mức đáng lo ngại, 11,5% ý kiến ở mức “báo động về sự xuống cấp đạo đức”; 33% ý kiến ở mức độ trung bình, chỉ có 5,5% cho rằng “nhìn chung là tốt”. Kết quả nghiên cứu cũng cho thấy khá rõ sự lệch chuẩn giá trị trong nhận thức của sinh viên, cụ thể, 36% sinh viên cho biết làm theo lương tâm sẽ bị thua thiệt, 41% bảo rằng không nhất thiết phải sống cao thượng, 28% có tư tưởng trả thù, báo oán…
Có nguyên nhân từ người lớn Sở dĩ có tình trạng bất ổn nêu trên, phát biểu tại Hội thảo, ông Ngũ Duy Anh- Vụ trưởng Vụ Công tác Học sinh, sinh viên- Bộ GD-ĐT cho rằng, tình trạng trên xuất phát từ nhiều nguyên nhân khách quan và chủ quan. Đó là sự thiếu quan tâm, chăm sóc của các bậc phụ huynh, do sự phát triển của khoa học công nghệ dẫn tới việc HS, SV "ngại" tiếp xúc, giao lưu với môi trường, bạn bè. "Trong cuộc sống hiện tại, những hành vi cư xử thiếu văn hóa; vi phạm pháp luật, trật tự công cộng; các tệ nạn xã hội; tham ô, tham nhũng, hối lộ; lối sống bê tha, rượu chè, cờ bạc,… của những người lớn ngoài xã hội đã tác động xấu đến HS, SV khiến các em mất lòng tin vào những điều tốt đẹp đã học được ở nhà trường, thậm chí đua đòi, bắt chước làm theo. Đó còn chưa kể những hệ lụy nguy hại từ việc HS, SV mải mê với những sản phẩm công nghệ cao trên mạng internet như văn hóa phẩm đồ trụy, trò chơi điện tử... dẫn tới sa đà, nghiện ngập, không làm chủ được bản thân mà cuốn theo guồng xoáy của cơn lốc ảo trên mạng", ông Ngũ Duy Anh cho biết. Tuy nhiên, theo đại diện của Cục Nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục- Bộ GD-ĐT, có nguyên nhân từ các cơ sở đào tạo giáo viên. Các hoạt động rèn luyện đạo đức lối sống cho sinh viên sư phạm chưa phong phú, chưa đủ hấp dẫn để lôi cuốn sinh viên; chưa thường xuyên; chưa nắm bắt kịp thời diễn biến tâm lý trong sinh viên; chưa quan tâm đúng mức tới những trường hợp cá biệt, dễ bị lôi kéo, ảnh hưởng của tệ nạn… Vị này cũng nêu lên những dẫn chứng cụ thể là vào ngày 26-2-2014, Hội đồng hiệu trưởng khối ngành Sư phạm được tổ chức họp tại TP Hồ Chí Minh. Tại đây vấn đề được bàn luận nhiều nhất là đạo đức của giáo viên. Các ý kiến cho rằng: “Các trường sư phạm cần quan tâm hơn đến việc dạy đạo đức cho sinh viên sư phạm. Bởi nhiều sinh viên sư phạm chỉ quan tâm đến chuyên môn chứ ít chú trọng đến đạo đức. Sinh viên sư phạm ra trường đi dạy không chỉ để dạy một môn nào đó mà cần phải biết nhiều về các vấn đề xã hội”. Xuất phát từ những nguyên nhân nêu trên, tại Hội thảo, nhiều chuyên gia, cán bộ quản lý giáo dục, lãnh đạo nhiều trường THCS, THPT, ĐH, CĐ đều nhất trí cho rằng, giáo dục đạo đức cho HS, SV cần có sự chung tay của gia đình, nhà trường và xã hội. Bên cạnh đó các hoạt động giáo dục đạo đức cho HS, SV cũng cần được coi trọng, đi vào thực chất, tránh hình thức. Sau cùng và quan trọng nhất đó là mỗi thầy cô giáo, mỗi bậc phụ huynh, mỗi người lớn ngoài xã hội phải là tấm gương sáng cho HS, SV noi theo. Minh Châu |